De Strategische Investeringsplanning (SIP) biedt inzicht in de financiële gevolgen van voorgenomen investeringen op de middellange en lange termijn. De SIP is geen besluitvormingsdocument op zichzelf, maar een instrument om de omvang, fasering en financiële impact van investeringsvoornemens integraal inzichtelijk te maken. Hiermee ondersteunt de SIP de afweging tussen ambities, financiële haalbaarheid en bestuurlijke prioriteiten.
In de SIP zijn de financiële gevolgen van de onderstaande investeringsprojecten opgenomen:
- de investeringen die tijdens de begrotingsperiode plaatsvinden, maar waarvan de financiële impact pas na 2030 zichtbaar wordt. Dit betreffen onder andere de vervangingsinvesteringen in wegen, die in 2030 worden uitgevoerd, en voorbereidingskredieten waarvan de start van de afschrijving na 2030 ligt;
- de volgende projecten, die na de begrotingsperiode plaatsvinden en waar nog besluitvorming over plaats moet vinden, inclusief de indicatie voor het investeringsbedrag waarvoor deze nu in de berekening zijn meegenomen:
- Beekstraatkwartier - vanaf 2032 (€ 62,0 miljoen exclusief het voorbereidingskrediet van € 6,88 miljoen)
- Zwembad De IJzeren Man - 2031 (€ 49,8 miljoen exclusief een voorbereidingskrediet van € 0,1 miljoen)
- Ringbaan Noord - 2030 (€ 25 miljoen)
- Westtangent - 2033 (€ 55 miljoen)
De doorrekeningen richten zich nadrukkelijk op twee aspecten: de gevolgen voor de exploitatie, in de vorm van kapitaallasten, en de gevolgen voor de liquiditeitspositie van de gemeente. Hierdoor ontstaat inzicht in zowel de structurele budgettaire effecten als de benodigde financieringsruimte.
Daarnaast wordt opgemerkt dat bij deze doorrekeningen nog geen rekening is gehouden met mogelijke andere effecten van nieuwe investeringen, zoals wijzigingen in de opbrengsten van gemeentefonds, belastingopbrengsten of andere opbrengsten. Ook zijn de investeringen opgenomen zonder rekening te houden met een mogelijke bijdrage uit de reserve majeure projecten, aangezien eerst besluitvorming dient plaats te vinden over het inzetten van deze reserve. Het (gedeeltelijk) inzetten van deze reserve dempt de financiële impact van toekomstige kapitaallasten op het begrotingsresultaat.
De bij deze begroting opgenomen doorrekening is gebaseerd op de meest actuele informatie die beschikbaar was op het moment van opstellen. Daarbij geldt dat de SIP een dynamisch instrument is. Projecten bevinden zich veelal in verschillende fasen van voorbereiding en uitwerking, waardoor ramingen, planningen en uitvoeringsmomenten in de toekomst kunnen wijzigen. De opgenomen bedragen en effecten moeten daarom worden beschouwd als indicatief en richtinggevend.
Belangrijk is dat opname van een project in de SIP niet betekent dat hiervoor reeds een formeel investeringsbesluit is genomen. Voor afzonderlijke projecten blijft besluitvorming door college en raad noodzakelijk, conform de reguliere planning- en controlcyclus en de geldende financiële verordening. De SIP maakt wel inzichtelijk welke cumulatieve financiële gevolgen investeringsvoornemens kunnen hebben en welke consequenties deze hebben voor de toekomstige begrotingsruimte.
De scenarioanalyses die in eerdere doorrekeningen zijn gehanteerd, laten zien dat de financiële effecten van grote investeringen aanzienlijk kunnen oplopen, zowel ten aanzien van de jaarlijkse exploitatie als de benodigde (externe) financiering. Daarmee onderstreept de SIP het belang van een zorgvuldige prioritering, fasering en financiële dekking van investeringsprojecten.
De in deze bijlage opgenomen doorrekening vormt een momentopname en dient primair als sturings- en afwegingsinstrument voor het financieel perspectief van de gemeente. Bij toekomstige begrotingen en actualisaties zal de SIP verder worden aangepast aan nieuwe inzichten, besluitvorming en gewijzigde economische of financiële omstandigheden.
Impact investeringen op toekomstige exploitatielasten
De onderstaande grafiek laat de impact zien van de investeringen op de toekomstige exploitatielasten. Dit betreft de kapitaallasten, bestaande uit de afschrijvingslasten en de rentelasten voor de financiering van de investeringen.
Bij deze berekening wordt het saldo van het begrotingsjaar 2030 als basis genomen (‘Begrotingssaldo’), waarbij een correctie plaatsvindt voor de kapitaallasten van activa die in deze periode volledig zijn afgeschreven (‘Gecorrigeerd begrotingssaldo’). Dit gecorrigeerd begrotingssaldo wordt vervolgens aangepast met de kapitaallasten van de nieuwe investeringen. Uit de grafiek blijkt dat de ‘Exploitatie inclusief projecten’ een maximale impact heeft van ongeveer € 11,2 miljoen in 2035, indien er geen aanvullende dekking ingezet wordt. Hierbij is nog geen rekening gehouden met een eventuele inzet van de stelpost en/of de reserve majeure projecten als dekking voor deze kapitaallasten.
Impact investeringen op toekomstige liquiditeit
Om de investeringen te financieren, zal de gemeente extra leningen moeten aantrekken. De onderstaande grafiek geeft inzicht, hoe groot de liquiditeitsbehoefte is.
De grafiek laat zien dat de gemeente ongeveer € 224 miljoen zal moeten lenen om de investeringen te betalen. Met de rentelasten van deze leningen is al rekening gehouden in de eerste grafiek van het exploitatiesaldo.